Nummer 56, december 2007

Hier staat onder meer te lezen:

Ton Vink, Discussie: NVVE-nota
De schrijver behandelt de NVVE conceptnota Perspectieven op waardig sterven. De nadruk wordt in deze nota gelegd op het beginsel ‘waardigheid’. Het waardigheidscriterium biedt een normatief houvast voor (1) mensen met dementie, (2) mensen met een chronische psychiatrische aandoening en (3) mensen met een voltooid leven. Ton Vink noemt dit streven naar een grotere rol voor het begrip waardigheid sympathiek. Hij plaatst in zijn artikel enkele kanttekeningen bij de nota, vooral omdat het belang van ‘zelfbeschikking’ in het stuk lijkt te verwateren. Dit terwijl juist zelfbeschikking ‘de dragende waarde, het dominante criterium’ behoort te zijn, dat uitstijgt boven het lijdenscriterium en het waardigheidscriterium, barmhartigheid en beschermwaardigheid. Zonder de erkenning van zelfbeschikking blijft de verantwoordelijkheid liggen bij de arts en de jurist. Immers wie bepaalt hoe zielig iemand is of hoe onwaardig iemands leven.

Frank Vandendries. Over zelfbeschikken heen. Een drieluik
Dit artikel is mede geschreven naar aanleiding van de dood van de vader van de schrijver. Het eerste deel van het drieluik vertelt over de wederwaardigheden van de patiënt en zijn familie in de intensive care van een ziekenhuis. Hoe over hun wensen wordt heen gewalst en hoe een standaardprocedure wordt ingezet waar dat juist niet had gemoeten. In het tweede deel bespreekt Vandendries de kleine roman van Philip Roth, Alleman. De reeds bejaarde hoofdpersoon kijkt op zijn leven terug, probeert zich voor te stellen hoe het is om een einde aan zijn leven te maken (een brug te ver) en overlijdt tijdens een operatie (wat hij altijd had gevreesd). In het derde en laatste deel stelt de schrijver teksten van musici, waaruit eigen verantwoordelijkheid spreekt, tegenover de bemoeizucht van politici en de teleurstelling van cliënten die Vandendries in zijn praktijk tegenkomt. Teleurgesteld omdat hun stervenswens niet wordt gehoord en De Einder niet klaar kan en mag staan met middeltjes om aan die wens te voldoen.

Fons Tel, Apoptose of natuurlijke zelfdoding
In zijn betoog laat de schrijver zien dat op het niveau van lichaamscellen zelfdoding een natuurlijk proces is. In de biologie is de term apoptose of celdood bekend. Tel trekt de conclusie dat ook zelfdoding een natuurlijke, dus biologische achtergrond heeft en dat de verontrusting die wij bij zelfdoding ervaren van culturele, dus secundaire aard is.

1 december 2007